Τρίτη, 15 Οκτωβρίου 2013

Μία μικρή ιστορία για το ‘πώς’ και το ‘τί’

Το 1789 άρχισε άσχημα για την Γαλλία. Όπως άσχημα άρχισε και τελείωσε και το 1788. Το κράτος ήταν στα πρόθυρα οικονομικής καταστροφής. H τιμή του ψωμιού αυξήθηκε δραματικά λόγω της άσχημης σοδειάς και του βαρύτατου χειμώνα, με αποτέλεσμα την άνοιξη του 1789 το ένα τρίτο του γαλλικού πληθυσμού να μαστίζεται από την πείνα. Την ίδια ώρα, κλήρος και αριστοκράτες που κατείχαν πάνω από τον μισό πλούτο της χώρας και αποτελούσαν μόνο το 2% του πλυθυσμού, δεν φορολογούνταν καν. Κοινωνικές αναταραχές και εξεγέρσεις άρχισαν να ξεσπούν συχνά και παντού.


Οι αριστοκράτες της εποχής ήταν άνθρωποι καλιεργημένοι, λογικοί, με έναν κώδικα τιμής που είχε αντέξει πολλούς αιώνες. Το μόνο που είχαν να αντιμετωπίσουν αυτά τα δύο χρόνια της κρίσης ήταν ένα ολοένα και πιο δημοφιλές αίτημα για περισσότερη ισότητα, τουλάχιστον στην κατανομή των φορολογικών βαρών. Παρόλη την μόρφωσή τους όμως, ελάχιστοι ήταν εκείνοι που μπορούσαν να κατανοήσουν ένα αίτημα που στρεφόταν ενάντια στις παραδόσεις αιώνων. Οι περισσότεροι επέμεναν ότι το αίτημα ήταν παράλογο και ανεδαφικό.

Ώσπου η κατάσταση έφτασε στο απροχώρητο, ή μάλλον πέρα απ’ αυτό. Τον Μάϊο του 1789, ο Βασιλιάς Λουδοβίκος για να αντιμετωπίσει την αυξανόμενη κοινωνική αναταραχή, έκανε κάτι πρωτοποριακό, ανήκουστο:Ματαίωσε το πρωϊνό του κυνήγι.

Δεν ήταν αστείο. Όσοι ήταν κοντά στον βασιλιά αναγνώρισαν αυτή την μεγαλειώδη επικοινωνιακή κίνηση, το σθένος του βασιλιά να διακόψει μία ρουτίνα που δεν είχε διαταραχθεί ούτε κατά τη διάρκεια πολέμων. Και όχι μόνο αυτό. Ο βασιλιάς κάλεσε την Εθνική Συνέλευση, ένα συμβουλευτικό όργανο που αποτελούνταν από κληρικούς, αριστοκράτες και εκπροσώπους του λαού, έτοιμος να προτείνει μία σειρά μέτρων που θα έκαναν τους προγόνους του να στριφογυρίζουν στους τάφους τους. Πρότεινε την φορολόγηση των ευγενών! Πρότεινε την φορολόγηση του κλήρου! Αλλά τον Μάιο του 1789, ό,τι και να πρότεινε πια, ήταν μάλλον αργά. Τα πράγματα είχαν ξεπεράσει κάθε προηγούμενη λογική.

Η κατάσταση είχε φτάσει στο σημείο οι Γάλλοι να θέλουν αλλαγή στον ΤΡΟΠΟ που παίρνονται οι αποφάσεις όχι στο τί αποφάσεις θα ήταν αυτές.

Οι εκπρόσωποι του λαού αποχώρησαν από την συνέλευση του βασιλιά, και έφτιαξαν τη δική τους. Αυτή ήταν η αρχή της Γαλλικής Επανάστασης. Μπορούσες πλέον να φωνάξεις merde στους αριστοκράτες, χωρίς να το πληρώσεις με τη ζωή σου.

Και τελικά μάλλον έτσι αρχίζουν οι επαναστάσεις: όταν φτάσουμε στο σημείο να ζητάμε αλλαγή στο ‘πως’ θα αποφασίζουμε, και όχι απλά στο ‘τί’ θα αποφασίσουμε.

ΠΗΓΗ
ΤΟ ΕΙΔΑΜΕ ΕΔΩ